۲۴ تا ۳۰ سپتامبر هر سال از سوی مجامع جهانی به عنوان هفته جهانی ناشنوایان نامگذاری شده است.
هدف از این نامگذاری ارتقای فرهنگ ارتباط با ناشنوایان، دانسته هایی از زبان اشاره و آگاهی دولتها و همچنین عموم مردم از مشكلاتی است كه این قشر با آن روبه رو هستند.
با آنكه سابقه آموزش و تربیت كودكان ناشنوا در دنیا به حدود ۴۰۰ سال به صورت پراكنده و ۲۰۰ سال به طور انسجام یافته در دنیا می رسد، در ایران سال ۱۳۰۳ را می توان آغاز آموزش ناشنوایان به طریق علمی به حساب آورد. آغازگر و پیشگام تعلیم و تربیت كودكان ناشنوا در ایران زنده یاد جبار عسگرزاده(باغچه بان) و محل شروع آن تبریز بود.
جبار باغچه بان بدون اقتباس از شیوه آموزش ناشنوایان در خارج از كشور و با روش آزمایش و خطا و تجربه، معضل بزرگی را از پیش روی خانواده های دارای كودك ناشنوا برداشت. وی مؤسس نخستین كودكستان(باغچه اطفال) در تبریز بود.
باغچه بان در اواخر سال ۱۳۰۳ در باغچه اطفال با پذیرش سه كودك ناشنوا كار تجربی با ناشنوایان را آغاز كرد و پس از ۶ ماه موفق شد به سه كودك ناشنوا خواندن و نوشتن بیاموزد.
پس از انحلال باغچه اطفال، وی به شیراز رفت و تا سال ۱۳۱۱ در كودكستان شیراز مشغول فعالیت فرهنگی بود.
باغچه بان در سال ۱۳۱۱ به تهران بازگشت و نخستین دبستان ناشنوایان را در خیابان ناصر خسرو در خانه ای محقر تاسیس كرد و تا ۱۰ سال به عنوان مدیر، معلم و فراش دبستان با ۳۰ نفر دانش آموز، دبستان را اداره كرد.
وی در اواخر نخستین سال تأسیس دبستان وسیله ای به عنوان تلفن گنگ اختراع كرد كه كر و لالها با گرفتن میله آن به دندان می توانستند از طریق استخوان فك، ارتعاشات صوتی را دریابند.
در سال ۱۳۲۸ اساسنامه آموزشگاه كر و لالهای باغچه بان توسط شورای عالی فرهنگ تصویب شد.
هر چند بعد از سال ۱۳۳۲ به بعد در اثر حمایت وزیر فرهنگ وقت و توجه وزارت آموزش و پرورش بخشی از دشواری های دبستان تا حدی حل شد، اما با توجه به افزایش روز افزون مراجعان، كمبود جا و نداشتن مدرسه ویژه كار به طور روز افزونی دشوار بود.
در سال ۱۳۳۴ كلنگ نخستین ساختمان ویژه ناشنوایان در یوسف آباد زده شد و سال ۱۳۳۶ این مدرسه با ظرفیت ۱۲۰ دانش آموز افتتاح و بهره برداری شد.
در سال ۱۳۴۱ ساختمان دیگری در ضلع جنوبی آموزشگاه در چهار طبقه با ۲۰ كلاس ضد صوت، كلینیك سنجش شنوایی، سالن اجتماعات، ناهار خوری و كتابخانه آماده بهره برداری شد و تعداد دانش آموزان به ۲۲۰ نفر رسید.
متأسفانه زندگی سراسر تلاش استاد باغچه بان در دوران مجموعه آموزشی ناشنوایان باغچه بان، بیش از ۹ ماه به طول نینجامید و در چهارم آذر ماه ۱۳۴۵ در ۸۰ سالگی چشم از جهان فرو بست و مدیریت مدارس باغچه بان را به فرزند تحصیلكرده و جوان خود سپرد.
در سال ۱۳۴۷ هنوز دفتر آموزش كودكان استثنایی تأسیس نشده بود كه واحد شماره دو باغچه بان با ۶۰ نفر دانش آموز ناشنوا افتتاح شد.
كتابهای درسی خاص ناشنوایان و روشهای تدریس آنان با موافقت و هزینه سازمان برنامه و بودجه چاپ و تكثیر و در مدارس ناشنوایان توزیع می شد و برنامه تربیت معلم تحت نظر دفتر آموزش كودكان استثنایی قرار گرفت.
سرانجام در سال ۱۳۴۷ دفتر آموزش استثنایی تأسیس و متولی آموزش استثنایی در كشور شد.
برای گسترش آموزش استثنایی در كشور و فراگیر و همگانی شدن آموزش استثنایی بهترین شیوه، همان تلفیق یا یكپارچه سازی بود. در همان اوایل كار آموزش گروههای مختلف استثنایی در سراسر كشور گسترش یافت.
این دفتر با تعداد ۵۲۴ نفر دانش آموز ناشنوا در سال ۱۳۴۷ كه شامل آموزشگاههای باغچه بان، منصوره میرزایی، گلبیدی اصفهان، حرفه ای نظام مافی، ناشنوایان نیمروز، استثنایی تبریز و مشهد بود، كار را آغاز كرد.
از سال ۱۳۴۸ معلمان دوره دیده و متخصص ناشنوایان هر ساله حدود ۳۰ نفر بین نواحی آموزشی تهران و شهرستانهای كشور توزیع می شدند. این معلمان در مراكز آموزشی از پیش تأسیس شده مشغول فعالیت شدند یا با حمایت اداره كل آموزش و پرورش در مدارس عادی موفق به ایجاد كلاس ضمیمه شدند. تا سال ۱۳۵۰ یازده باب آموزشگاه و ۴۴ كلاس ضمیمه خاص ناشنوایان در سراسر كشور وجود داشت كه در مهر ماه سال ۵۴ به ۲۸ باب آموزشگاه و ۱۱۰ كلاس خاص افزایش یافت.
در واقع در طول چهار سال تعداد دانش آموزان ناشنوای تحت پوشش چهار برابر و به عدد ۱۹۳۶ نفر رسید.
مدارس ناشنوایان تهران از سال ۱۳۶۳ تحت پوشش مجموعه آموزشی باغچه بان قرار گرفتند و در زمان تشكیل سازمان آموزش و پرورش استثنایی حدود ۲۷ باب آموزشگاه خاص ناشنوایان فعالیت داشتند.
گروه آموزش و توان بخشی ناشنوایان همچون سایر گروههای آموزشی از ابتدای تأسیس سازمان آموزش و پرورش استثنایی آغاز به كار كرد و در طول دوران ۲۳ ساله فعالیت دفتر آموزش كودكان استثنایی، كار آمدترین واحد آموزشی بود.
كلینیك سنجش شنوایی باغچه بان در سال ۱۳۵۰ به صورت رسمی كار سنجش دانش آموزان ناشنوا را به عهده گرفت و در چندین مدرسه ناشنوایان كلینیك سنجش شنوایی دایر شده بود و جذب دانش آموزان ناشنوا از این طریق انجام می شد.
با ایجاد مدیریت سنجش و پیشگیری در ساختار تشكیلاتی سازمان، امر سنجش شنوایی دانش آموزان گسترش بیشتری پیدا كرد و با اجرای طرح سنجش كودكان بدو ورود به دبستان بیش از پیش به توسعه آموزش و جذب دانش آموزان ناشنوا كمك كرد.
با تأسیس سازمان آموزش و پرورش استثنایی، گامهای علمی برای تألیف كتب درسی خاص گروههای مختلف استثنایی از جمله ناشنوایان برداشته شد كه در مرحله نخست برای نوآموزان پیش دبستانی آماده و توزیع شد و مناسب سازی كتابهای درسی ادامه پیدا كرد.
با آنكه شروع آموزش رسمی كودكان استثنایی از جمله ناشنوایان بامحور تلفیقی بوده است با این خصوصیت كه كلاس خاص در مدارس عادی تشكیل شود، اما به خاطر ناآشنایی آموزش عادی با آموزش استثنایی و فقدان امكانات مناسب و عدم رعایت استانداردهای آموزشی در مدارس، آموزش استثنایی به سوی تمركز و تجمیع پیش رفت.
اینك از آغاز آموزش ناشنوایان به شكل آموزشگاهی آن در ایران حدود ۸۴ سال می گذرد. این مدت در مقابل سابقه این نوع آموزش در جهان كه از شروع آن بیش از دویست سال می گذرد، زیاد طولانی نیست. گروه آموزشی دانش آموزان ناشنوا در سازمان آموزش و پرورش استثنایی اینك با تعداد ۱۸۲۶۶ دانش آموز ناشنوا و نیمه شنوا در ۲۴۳۶ كلاس در كشور مشغول فعالیت است.
همچنین با توجه به سیاست یكپارچه سازی آموزش و توان بخشی مبتنی بر جامعه و نزدیك شدن دانش آموزان استثنایی به جامعه عادی، هم اینك تعداد ۵۲۸۷ نفر دانش آموز نیمه شنوا كه از بهره هوشی و استعداد تحصیلی خوبی برخوردارند طی ضوابطی در بین دانش آموزان عادی تلفیق و مشغول تحصیل هستند.
به امید روزی كه هیچ كودك ناشنوایی بدون تكلم نباشد و هیچ كودك استثنایی بدون آموزش نماند.  
   
 
 
 
 
   گزارش : روزنامه قدس